Μετά γύρισα σπίτι. Το καλοκαίρι τέλειωσε. Τέλειωσε; Όχι. Συνεχίζεται ανάμεσα σε ζεστά Σαββατοκύριακα που θα συντηρήσουν το μαύρισμα, την αρμύρα στο κορμί, για να υγραίνονται οι γλώσσες. Το καλοκαίρι δεν τελειώνει έτσι γρήγορα, οι νύχτες του φαίνεται να επιστρέφουν σ’ αυτούς που ανήκουν.Όταν ήμουν μικρός, περίμενα όλο το χειμώνα το καλοκαίρι, τους τρεις μήνες του, τώρα σκέφτομαι κι αναρωτιέμαι πόσα χρόνια έχω να κάνω τρεις μήνες διακοπές.
Kι όταν το καλοκαίρι τελείωνε, επέστρεφα στην Aθήνα το Σεπτέμβριο.
Ήμουν πιτσιρικάς, αλλά καταλάβαινα ότι η περίοδος της αταξίας τελείωνε, άρχιζε πάλι η δύσκολη σεζόν των υποχρεώσεων της ζωής. Της «κανονικής» ζωής. Δεν το αντιλαμβανόμουν, αλλά η ζωή μου ήταν χωρίς πολλές κοινωνικές συμβάσεις, ήμουν ανένταχτος και χωρίς πιέσεις, χωρίς σκοπό, χωρίς ανάγκη απόδρασης.
Τώρα, πια, πιεσμένοι οργανώνουμε την απόδρασή μας κάθε Σαββατοκύριακο, περιμένουμε τον Aύγουστο. Eπειδή δεν μπορούμε ν’ αλλάξουμε πολλά πράγματα στην καθημερινή μας ζωή, επενδύουμε πολλά σ’ αυτές τις ημέρες των διακοπών. Πείθουμε τους εαυτούς μας ότι «οι διακοπές σημαίνουν «ευτυχία», έτσι, όταν φτάσει η ώρα, φορτωμένοι από υπερβολικές ελπίδες, συχνά απογοητευόμαστε, καθώς αυτές οι ελπίδες είναι φρούδες. Πιθανώς επειδή νιώθουμε ότι κάνουμε video clip το μύθο του Παραδείσου, όλοι γνωρίζουμε ότι ο Παράδεισος είναι βαρετός, αλλά δεν πρέπει να το λες.
Αν θέλουμε να το αναλύσουμε σε βάθος, το καλοκαίρι δεν είναι πρόβλημα διακοπών. Είναι πρόβλημα ζωής.
Έχουμε την ψευδαίσθηση ότι μπορούμε να ζούμε δύο ζωές, μια κανονική μέσα στις κοινωνικές συμβάσεις και μια ξένοιαστη, καλοκαιρινή, έξω και πριν απ’ αυτές, λίγοι μπορούν να αντιληφθούν πόσο αλληλένδετα είναι αυτά τα δύο. Ελάχιστοι μπορούν να οδηγηθούν στο συμπέρασμα ότι δεν ήρθε το τέλος του καλοκαιριού, αλλά η αρχή μιας νέας εποχής, εκεί όπου ο Κόρτο Μαλτέζε δεν ναυαγεί στα ρηχά νερά της ρηχής πραγματικότητας, αλλά ανοίγει τα πανιά του για νέα λιμάνια. Για νέα ζωή. Για ένα διαρκές καλοκαίρι, όχι απαραίτητα με ψάθες στην άμμο και ηλιοθεραπεία, αλλά για αυτό που πρεσβεύει το καλοκαίρι και πολλές φορές το ξεχνάμε.
Κι αν θέλω να σκέφτομαι καλοκαίρι, σκέφτομαι Σαμόα. Tα νησάκια της Σαμόα έχουν πάντα καλοκαίρι, τα σπίτια έχουν μόνο πάτωμα και σκεπή, χωρίς τοίχους, χωρίς παράθυρα, χωρίς καμία αίσθηση ιδιωτικότητας. Όλα χύμα. Εκεί που δεν παίρνεις σοβαρά τον εαυτό σου, εκεί που μπορείς να σκέφτεσαι ό,τι θες και να το κάνεις πράξη, κιόλας.
Πάντοτε σιχαινόμουν την ευχή «καλό χειμώνα» που ακούγεται αυτές τις μέρες. Επειδή αν πρέπει να δώσω μια ευχή, αυτή είναι η «καλή μας εποχή».
Ξεκινάει μια νέα εποχή, μια καινούρια σεζόν, αλλά δεν φοβάμαι, χαίρομαι, έχω στόχους, όνειρα. Ανάμεσα στα άλλα, θα περάσω καλά, ξένοιαστα, χαρούμενα, με εκπλήξεις και απρόοπτα. Γιατί, πλέον, ξέρω - καλά, όμως - ότι θα περνάμε πραγματικά καλά, αν όλα αυτά που ζούμε συνήθως τον Αύγουστο, δεν είναι μόνο ένα καλοκαιρινό διάλειμμα, θα περνάμε πραγματικά καλά αν είναι έτσι ολόκληρη η ζωή μας, αν η ζωή μας ξαναγίνει πολλές, αδιαίρετες σπουδαίες στιγμές, γεμάτη και με συμβάσεις και με απρόοπτα και με τάξη και με αταξία ταυτοχρόνως, με ανατροπές και ανοιχτά αποτελέσματα όλο το χρόνο:
Δηλαδή, ένα καλοκαίρι μέσα στο χειμώνα.
Κι αυτή είναι η δεύτερη ευχή μου:
Να έχουμε ένα καλοκαίρι μέσα στο χειμώνα…